Bostan Kurdu giriş yazısı

Dilek Yürük İstanbul Üniversitesinde ki peyzaj mimarligi egitimini tamamladiktan sonra kamusal ve ozel alanlarda ki farkli projelerde tasarimci ve uygulamaci kimlikleriyle gorev aldi. Mesleginin ilgi alanlari kisisel kaygilariyla birlesince permakultur tasarimi egitimi alip ozellikle cocuklarla ve ogretmenlerle sehir bostanlari, gida farkindaligi, yerel ureticinin desteklenmesi basliklarinin bulundugu egitimler gerceklestirdi. Halen farkli okullarda "okul bostanları" basligiyla egitimlerine devam eden Dilek Slow Food birliklerinden Fikir Sahibi Damaklarin yürütücülerinden ve TMMOB Peyzaj Mimarlari Odasi Istanbul Subesi Yonetim kurulu uyesi. ​

Künye: Bostan Hikayeleri kapsamında yayınlanması planlanan Bostan Kurdu dergisinin ilk sayısı için derginin editörlerinden Dilek Yürük'ün kaleme aldığı giriş yazısı.
Yapım / Yayın Tarihi: 2017
Yapım Yeri: İstanbul


Bostan kelimesi Vikipedi’de kökeni Farsçadan gelen sebze tarlası yada kavun karpuz tarlasına verilen ad olarak geçmekte. Bulunduğu coğrafyaya göre kurak ya da sulak alanlarda kurulabilen “Bostan” ayrıca bazı yörelerde halk arasında “Karpuz” anlamına da geliyor.

Bostan Hikayeleri ekibi olarak bizler bu işe şehrin dört bir yanında adına “Bostan” denen ama farklı nedenlerle ve zamanlarda kurulmuş, farklı amaç ve hayalleri olan insanları bir araya getirmiş bostanların hikayelerini araştırarak, dinleyerek, ziyaret ederek başladık.

Bu süreçte her gün önünden geçtiğimiz ama fark etmediğimiz bostanlarla, her öğünde masamızda gördüğümüz ama nereden geldiğini merak etmediğimiz ürün çeşitliliğiyle, belki üniversite sınavında bir meslek olarak bize sunulmadığı için meslek olarak bile düşünmediğimiz bostancılarla, bugünleri kadar şehrin geleceğini hayal eden topluluklarla, sağlıklı, ekonomik, adil üretilen gıdaya kolay ulaşmaya çalışan gençlerle, mahalle kültürünü devam ettirip bir araya gelmek için toprağına/bostanına sahip çıkan, dernekler kuran mahallelilerle tanıştık.

Ve bu ilk sayıda şehirdeki dört farklı bostanın hikayesini sizlerle paylaşmaya karar verdik.

Yedikule Bostanları şehirde tarım yapılan bostancısıyla halen yola devam eden üretim bostanları, Roma Bostanı aynı gelecek hayaliyle biraya gelmiş toprağa sahip çıkan bir topluluğun işgal bostanı, Kuzguncuk Bostanı mahallenin ve mahallelinin ortak kullanım alanı, bir araya gelme, buluşma noktası, bayramların kutlandığı, çocukların oynadığı ağaçların bu çocuklarla büyüme devam ettiği bir mahalle bostanı. Tarlataban sağlıklı ve ekonomik gıdaya kolay ulaşmayı amaçlayan toprağa dokunmayı ihtiyaç sayan bunu deneyimlemeye çalışan bir öğrenci-üniversite bostanı.

YEDİKULE BOSTANLARI

Yedikule Bostanları değişen bostancılarıyla birlikte yüzyıllardır yaşamaya devam eden, şehri besleyen, kentin göbeğinde, yıllardır uygulanan üretim teknikleriyle ekilen dikilen, değişen şartlara uyum sağlamaya çalışan, yanındaki İstanbul Kara surlarıyla birlikte hem tarihimizin bir parçası olan kültürel mirasımız hem de bostancının ekmek kapısı. İstanbul’un pazarlarında, manavlarında, marketlerinde gördüğünüz yeşilliklerin geldiği şehirde tarım yapılan bostanlardan sadece biri. İstanbul’un semtlerinin kendi bostanlarına özgü sebzelerle anıldığı dönemlerden bu yana Yedikule marulunun evi.

Bizimkisi zor ama güzel meslek deyip yaz kış demeden sabahın köründe bostanda çalışmaya başlayan kadınların, erkeklerin, ailelerin hikayesi.

ROMA BOSTANI

Roma bostanı Cihangir de şehrin en güzel manzaralarından birindeki önce cöplüğe dönen sonra da imara açılması konuşulan dik bir yamacın permakültür* ilkelerine bağlı kalınarak yavaş yavaş bir gıda ormanına* dönüştürülme hikayesi. Farklı yerlerde yaşayan ama hep birlikte on yıl sonrasını hayal ederek bir araya gelen bir topluluğun buram buram gelecek kokan bir işgal bostanı.

KUZGUNCUK BOSTANI

Kuzguncuk Bostanı’nın bostancısını kaybettikten sonra değişen sahipleri ve farklı kullanım şekilleri olsa da mahallelinin bu alanı kullanımı her zaman söz konusu olmuş ve mahalle ile birlikte varlığını uzun yıllar devam ettirmiş. Ancak son dönem de kamuoyunun da yakından takip ettiği mülkiyet ve imara açılma davasıyla belleklerimize yerleşen bu bostan Kuzguncuklular Derneği’nin oluşturduğu alternatif planlama ve Üsküdar Belediyesinin uzlaşmacı tutumuyla bir mahalle bostanı olarak kalmaya devam etmiş. Şimdi bu alan sadece ekilen dikilen bir bostan değil geçmişinde de olduğu gibi mahallelinin birlikte vakit geçirdiği, spor yaptığı, çocukların oynadıkları bekçisi olan kamusal alan haline dönüşmüş bir mahalle bostanı hikayesi.

TARLATABAN

Tarlataban Boğaziçi Üniversitesi öğrencilerinin sağlıklı ve ucuz yemek taleplerini yüksek sesle dile getirdikleri bir dönemde alternatif olarak pırıl pırıl ortaya çıkan bir dayanışma bostanı. Akademisyeninden öğrencisine bu amaçla bir araya gelmiş, tatillerde gidilen memleketlerdeki tohumları kucaklamış, farklı bölümlerde okuyan farklı sınıflardaki öğrencilerileriyle mezun olanlarla azalmış yeni gelenlerle çoğalmış ama bir arada olmayı başarmış bir öğrenci/üniversite bostanı.

İşte bu şehirde tarım yapılan ama birbirinden farklı bu dört bostanın hikayesi daha nicelerine örnek olsun, bostanlar çoğalsın, güçlensin, dilden dile anlatılsın istedik. Dergide bu bostanların hikayelerini anlatan kişilerle tanışıp, onların hikayelerinin sizin zihin haritanızda da yollar açmasını yada sadece merak edip bir pazar görmeye gitmenizi hayal ettik.

Sizin de paylaşacak bostan hikayeleriniz varsa www.bostanhikayeleri.com’a bekleriz.

Bereketle
Dilek Yürük

*Permakültür: “Sürdürülebilir tarım ” doğadaki insan yerleşimlerini, doğal ekosistemlerden örneklenen tarım uygulamaları ve sürdürülebilirlik görüşü dikkate alınan ekolojik tasarım anlayışıdır.

**Gıda ormanı: Bitkileri karşılıklı yarar sağlayıcı ilişkiler kuracakları şekilde bir orman örüntüsüne benzer şekilde bir araya getirme, parçaların toplamından daha fazlası eden bir gıda üretme sistemi yaratma sanatı ve bilimidir. Temel fikir, meyve, yemiş, sebze, ot, mantar ve diğer yararlı bitki ve hayvanların doğal orman ekosistemlerini taklit ederek yetiştirilmesiyle güzel, çeşitli, yüksek mahsul veren ve büyük ölçüde kendi kendinin bakımını yapan bir sistem yaratabileceğidir.

Etiketler

, , , ,

Kategoriler

Gençlik ve Eğitim, Kentsel Haklar ve Katılım, Kentsel Tasarım ve Planlama, Kültürel Miras ve Bellek, Sosyal Topluluklar ve Ağlar, Sürdürülebilir Yaşam ve Permakültür



Bir Yorum Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir